Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Υποβρύχιες αρχαιολογικές ανακαλύψεις στην περιοχή Μουρούτζουγκα της Δυτικής Αυστραλίας περιλαμβάνουν λίθινα τεχνουργήματα που συνδέονται με μια αρχαία πηγή γλυκού νερού και έναν βραχώδη λόφο.
- Η μελέτη παρέχει επιπλέον αποδείξεις ότι η βυθισμένη υφαλοκρηπίδα της Αυστραλίας διατηρεί ένα εκτεταμένο αρχαιολογικό αρχείο της παρουσίας των Αβορίγινων, αποκαλύπτοντας ένα ευρύτερο πολιτιστικό τοπίο.
- Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με τον Οργανισμό Αβορίγινων του Μουρούτζουγκα, με τους φύλακες να συμβάλλουν ενεργά, δείχνοντας ότι το πολιτιστικό τοπίο εκτείνεται πολύ πέρα από την ακτογραμμή και μέσα στη “Θαλάσσια Πατρίδα”.
Οι ανακαλύψεις, οι οποίες έγιναν στην περιοχή Μουρούτζουγκα (Murujuga) της Δυτικής Αυστραλίας, περιλαμβάνουν λίθινα τεχνουργήματα που συνδέονται με μια αρχαία πηγή γλυκού νερού και έναν βραχώδη λόφο που επέβλεπε την παλαιά κοίτη ενός ποταμού.
Η μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Quaternary Science Reviews, παρέχει επιπλέον αποδείξεις ότι η βυθισμένη υφαλοκρηπίδα της Αυστραλίας διατηρεί ένα εκτεταμένο αρχαιολογικό αρχείο της παρουσίας των Αβορίγινων. Τα ευρήματα δείχνουν επίσης ότι οι υποβρύχιες αρχαιολογικές θέσεις που είχαν εντοπιστεί παλαιότερα στο Μουρούτζουγκα αποτελούν μέρος ενός ευρύτερου πολιτιστικού τοπίου και όχι μεμονωμένες ανακαλύψεις.
Αν και οι τοποθεσίες αυτές βυθίστηκαν κάτω από το νερό πριν από τουλάχιστον 9.000 χρόνια, οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα τεχνουργήματα ενδέχεται να είναι σημαντικά παλαιότερα.
Συμμαχία με τους αυτόχθονες: Οι φύλακες της παράδοσης βουτούν στα έγκατα του ωκεανού
Μετά την τελευταία Εποχή των Παγετώνων, η άνοδος της στάθμης της θάλασσας βύθισε περισσότερα από δύο εκατομμύρια τετραγωνικά χιλιόμετρα της υφαλοκρηπίδας της Αυστραλίας, πλημμυρίζοντας τοπία που κατοικούνταν από κοινότητες Αβορίγινων για χιλιάδες χρόνια. Οι τοποθεσίες που τεκμηριώθηκαν πρόσφατα αντιπροσωπεύουν δύο ξεχωριστά σημεία μέσα σε αυτό το πρώην χερσαίο περιβάλλον.
Το ένα συνδέεται με μια πηγή γλυκού νερού, η οποία θα αποτελούσε σημαντικό πόρο για τις κοινότητες που κατοικούσαν στην περιοχή. Το δεύτερο βρίσκεται κοντά σε έναν βραχώδη λόφο που επέβλεπε την αρχαία κοίτη ενός ποταμού, δείχνοντας πώς αξιοποιούνταν τα διάφορα γεωγραφικά χαρακτηριστικά προτού πλημμυρίσει το τοπίο.
Η ανάλυση των λίθινων τεχνουργημάτων υποδηλώνει ότι ορισμένα κατασκευάστηκαν με χρήση πρώτων υλών που προέρχονταν από την περιοχή του νησιού Ρόζμαρι (Rosemary Island), περίπου 23 χιλιόμετρα μακριά από την τοποθεσία όπου ανακαλύφθηκαν.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτό αποτελεί απόδειξη για τη σκόπιμη επιλογή και μεταφορά λίθινων υλικών κατά μήκος ενός τοπίου που σήμερα βρίσκεται κάτω από τον πυθμένα της θάλασσας. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από αρχαιολόγους των πανεπιστημίων Φλίντερς (Flinders University), Δυτικής Αυστραλίας (University of Western Australia), Τζέιμς Κουκ (James Cook University) και Υόρκης (University of York), σε συνεργασία με τον Οργανισμό Αβορίγινων του Μουρούτζουγκα (Murujuga Aboriginal Corporation).
Αυτόχθονες δύτες αποκαλύπτουν την υποβρύχια κληρονομιά τους
Οι φύλακες (Rangers) του Μουρούτζουγκα, Μάλικ Τσερνσάιντ (Malik Churnside) και Ρίτσαρντ Βαριακόγις (Richard Variakojis), έλαβαν εκπαίδευση στην επιστημονική κατάδυση και συμμετείχαν σε υποβρύχιες έρευνες, συμβάλλοντας άμεσα στον εντοπισμό και την τεκμηρίωση του αρχαιολογικού υλικού. Ο καθηγητής Τζόναθαν Μπέντζαμιν (Jonathan Benjamin), ειδικός στη θαλάσσια αρχαιολογία στο Πανεπιστήμιο Φλίντερς και κύριος συγγραφέας της μελέτης, δήλωσε:
“Αυτή η συνεργασία αποδεικνύει την αξία του να εργάζεσαι δίπλα σε εκπαιδευμένους αυτόχθονες φύλακες, οι οποίοι συνέβαλαν ενεργά σε αυτή την απαιτητική επιστημονική έρευνα”. Ο Βίνσεντ Άνταμς (Vincent Adams), Διευθυντής του Οργανισμού Αβορίγινων του Μουρούτζουγκα, δήλωσε ότι οι ανακαλύψεις αποδεικνύουν την έκταση του πολιτιστικού τοπίου της περιοχής πέρα από τη σημερινή της ακτογραμμή.
“Οι άνθρωποι Ngarda-Ngarli φροντίζουν το Μουρούτζουγκα για τουλάχιστον 50.000 χρόνια. Αυτό που δείχνει αυτή η έρευνα είναι ότι το πολιτιστικό μας τοπίο εκτείνεται πολύ πέρα από την ακτογραμμή και μέσα στη ‘Θαλάσσια Πατρίδα’ (Sea Country), όπου σημαντικά κομμάτια της ιστορίας μας παραμένουν προστατευμένα κάτω από τη θάλασσα”, δήλωσε ο Άνταμς.
Οι ανακαλύψεις είναι ιδιαίτερα σημαντικές μετά την ένταξη του Μουρούτζουγκα στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO, υπογραμμίζοντας τη σημασία του εντοπισμού και της προστασίας της αρχαιολογικής κληρονομιάς στις βυθισμένες περιοχές της περιφέρειας.
Η Louise Brooke, υποψήφια διδάκτωρ στο Πανεπιστήμιο Φλίντερς, έδωσε έμφαση στη συμβολή των αυτοχθόνων φυλάκων στην έρευνα, σημειώνοντας ότι η γνώση και η σύνδεσή τους με την πατρίδα τους ήταν απαραίτητες για τη μελέτη των βυθισμένων πολιτιστικών τοπίων του Μουρούτζουγκα.
Η μελέτη βασίζεται σε παλαιότερες ανακαλύψεις που αναφέρθηκαν το 2020 και το 2023 από το ερευνητικό πρόγραμμα Deep History of Sea Country, το οποίο εντόπισε στοιχεία για την παρουσία Αβορίγινων στην υποβρύχια υφαλοκρηπίδα της Αυστραλίας.
Ένα νέο κεφάλαιο στην ανθρώπινη ιστορία της Αυστραλίας
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι οι περαιτέρω έρευνες θα μπορούσαν να αποκαλύψουν πρόσθετες αρχαιολογικές θέσεις, προσφέροντας νέες γνώσεις για τα προϊστορικά πρότυπα εγκατάστασης, τη μεταφορά πόρων και τη σχέση ανάμεσα στις αρχαίες κοινότητες και τα μεταβαλλόμενα περιβάλλοντά τους.
“Αυτά τα τοπία δεν εξαφανίστηκαν απλώς όταν πλημμύρισαν”, δήλωσε ο καθηγητής Μπέντζαμιν. “Παραμένουν μέρος της Πατρίδας τους και συνεχίζουν να διαφυλάσσουν αποδείξεις για τη ζωή των ανθρώπων, τη γνώση και τη σύνδεσή τους με τον τόπο. Βρισκόμαστε μόνο στην αρχή της κατανόησης της κλίμακας και της σημασίας της βυθισμένης πολιτιστικής κληρονομιάς της Αυστραλίας.
Κάθε νέα ανακάλυψη βοηθά στο να αποκαλυφθεί ακόμα ένα κεφάλαιο της βαθιάς ανθρώπινης ιστορίας της Αυστραλίας”. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν το αρχαιολογικό δυναμικό των βυθισμένων τοπίων της Αυστραλίας και τη σημασία της ενσωμάτωσης της γνώσης των αυτοχθόνων στην έρευνα και την προστασία της υποβρύχιας πολιτιστικής κληρονομιάς.