«Πύρινη κόλαση» στη Νότια Ευρώπη: Ανεξέλεγκτα μέτωπα φωτιάς και δεκάδες χιλιάδες εκτοπισμένοι σε Γαλλία και Ισπανία

Χιλιάδες πολίτες και τουρίστες στη Νότια Ευρώπη βιώνουν δραματικές στιγμές, καθώς ένα πρωτοφανές κύμα καύσωνα έχει προκαλέσει ανεξέλεγκτα μέτωπα πυρκαγιών σε τεράστιες εκτάσεις σε Γαλλία και Ισπανία. Περισσότεροι από 50.000 άνθρωποι έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τις εστίες και τα καταλύματά τους, ενώ οι θερμοκρασίες καταρρίπτουν ιστορικά ρεκόρ και η Μεσόγειος πλήττεται από ακραίο θαλάσσιο καύσωνα.

φωτιές Ισπανία Γαλλία Νότια Ευρώπη

Άβιλα, Ισπανία / Φωτογραφία: Reuters

Τα βασικά σημεία του άρθρου

  • Δραματικές στιγμές ζουν χιλιάδες πολίτες και τουρίστες στη Νότια Ευρώπη, καθώς η επέλαση ενός πρωτοφανούς κύματος καύσωνα έχει παραδώσει στις φλόγες τεράστιες εκτάσεις σε Γαλλία και Ισπανία, με πάνω από 50.000 ανθρώπους να υποχρεώνονται να εγκαταλείψουν τις εστίες τους.
  • Στην Ισπανία, η κυβέρνηση κήρυξε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης σε Μαδρίτη και Άβιλα λόγω ανεξέλεγκτων πυρκαγιών, με σχεδόν 1.250.000 στρέμματα να έχουν ήδη γίνει στάχτη φέτος.
  • Στη Γαλλία, μια «ιδιαίτερα έντονη» δασική πυρκαγιά ανάγκασε περισσότερους από 18.800 ανθρώπους να εγκαταλείψουν την περιοχή, ενώ η σοβαρότητα των πυρκαγιών στην ΕΕ έχει καταρρίψει κάθε προηγούμενο ρεκόρ για αυτή την εποχή του χρόνου.

Δραματικές στιγμές ζουν χιλιάδες πολίτες και τουρίστες στη Νότια Ευρώπη, καθώς η επέλαση ενός πρωτοφανούς κύματος καύσωνα έχει παραδώσει στις φλόγες τεράστιες εκτάσεις στη Γαλλία και την Ισπανία.

Την ίδια ώρα που οι θερμοκρασίες χτυπούν ιστορικά ρεκόρ και η Μεσόγειος βιώνει ένα ακραίο κύμα καύσωνα, περισσότεροι από 50.000 άνθρωποι υποχρεώθηκαν να εγκαταλείψουν εσπευσμένα τις εστίες και τα καταλύματά τους.

«Μάχη» με τις φλόγες στην Ισπανία

Στην Ισπανία, η κυβέρνηση κήρυξε αργά το βράδυ της Πέμπτης κατάσταση εκτάκτου ανάγκης στην περιφέρεια της Μαδρίτης και στην επαρχία Άβιλα, κοντά στην πρωτεύουσα, καθώς πολλαπλά μέτωπα ανεξέλεγκτων πυρκαγιών μαίνονται στην περιοχή.

Στην ευρύτερη περιοχή της Μαδρίτης, οι φλόγες ανάγκασαν περίπου 10.000 ανθρώπους να εκκενώσουν τα σπίτια τους, με τον συντονισμό των επιχειρήσεων να περνά στα χέρια της στρατιωτικής μονάδας εκτάκτων αναγκών.


«Η κυβέρνηση έχει αναπτύξει κάθε διαθέσιμο μέσο για να σταματήσει τις τρομερές πυρκαγιές που πλήττουν επί του παρόντος πολλούς τομείς: Άβιλα, Λεόν, Τολεδο, Μαδρίτη και άλλα μέρη της Ισπανίας», δήλωσε νωρίτερα μέσω του X ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ, καλώντας το κοινό να επιδείξει «μεγάλη προσοχή» και να ακολουθεί πιστά τις οδηγίες των αρχών.


Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφοριών για τις Δασικές Πυρκαγιές (EFFIS), σχεδόν 1.250.000 στρέμματα έχουν ήδη γίνει στάχτη φέτος στην Ισπανία, σε σύγκριση με τα 3.930.000 στρέμματα που κάηκαν καθ’ όλη τη διάρκεια της περασμένης χρονιάς.


Την Πέμπτη, η μετεωρολογική υπηρεσία, Aemet, κατέγραψε ακραία υψηλές θερμοκρασίες που έφτασαν τους 44,7°C στη Σιέθα της επαρχίας Μούρθια. Μόλις την προηγούμενη ημέρα, οι ισπανικές πόλεις Αλμπαθέτε, Άβιλα και Τερουέλ κατέρριψαν τα ρεκόρ θερμοκρασίας για τον μήνα Ιούλιο, με τον υδράργυρο να σκαρφαλώνει έως τους 42°C.

Εκκενώσεις δεκάδων χιλιάδων ατόμων στη Γαλλία

Στη Γαλλία, μια «ιδιαίτερα έντονη» δασική πυρκαγιά ανάγκασε περισσότερους από 18.800 ανθρώπους -ανάμεσά τους χιλιάδες τουρίστες από κάμπινγκ και παραθεριστικές κατοικίες- στην πόλη Μπισκαρός να εγκαταλείψουν την περιοχή, ενώ οι πυροσβέστες παλεύουν κάτω από εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες.


Η φωτιά ξέσπασε σε πυκνό πευκοδάσος κοντά στο χωριό Σομός, περίπου 40 χιλιόμετρα δυτικά του Μπορντό και λίγο βορειότερα από τον δημοφιλή τουριστικό κόλπο Αρκασόν.

Μέσα σε λίγο περισσότερο από 24 ώρες, η πυρκαγιά είχε ήδη αποτεφρώσει πάνω από 37.000 στρέμματα, σύμφωνα με την πυροσβεστική. Παρότι δεν έχουν αναφερθεί θύματα, αρκετά σπίτια καταστράφηκαν από τις φλόγες.

Η νομαρχία της Ζιρόντ ανέφερε ότι παρά τις τιτάνιες προσπάθειες 800 πυροσβεστών, η κατάσταση παραμένει «δυσμενής» και το μέτωπο δεν έχει σταθεροποιηθεί.


«Η πυρκαγιά είναι εξαιρετικά απρόβλεπτη και αποκτά πολύ μεγάλη ισχύ», δήλωσε το βράδυ της Πέμπτης ο Μάρκ Βερμέουλεν, επικεφαλής της περιφερειακής πυροσβεστικής υπηρεσίας.

«Ένα από τα κύρια μέτωπα βρίσκεται πολύ κοντά σε ημιαστική περιοχή. Υπερασπιζόμαστε τα κτίρια σπίτι-σπίτι».


Παράλληλα, η Γαλλική Δασική Υπηρεσία έθεσε την περιοχή Ωτ-Γκαρόν σε «κόκκινο συναγερμό» λόγω «πολύ υψηλού» κινδύνου εκδήλωσης δασικών πυρκαγιών. Ακόμη 27 νομοί βρίσκονται σε «πορτοκαλί συναγερμό» για «υψηλό» κίνδυνο, συμπεριλαμβανομένου ενός μεγάλου τμήματος των ακτών του Ατλαντικού και της Μεσογείου.

Ανάμεσα στις περιοχές που παραμένουν σε πορτοκαλί συναγερμό βρίσκονται οι περιφέρειες Βαρ, Λαντ και Ζιρόντ, οι οποίες δοκιμάζονται ήδη από μεγάλες πυρκαγιές.

Στην περιοχή Λαντ, περισσότεροι από 23.000 άνθρωποι έχουν απομακρυνθεί συνολικά από τις εστίες τους εξαιτίας της πυρκαγιάς που βρίσκεται σε εξέλιξη στο Μπισκαρός, όπως ανακοίνωσε το πρωί ο νομάρχης Ζιλ Κλαβρέλ, την ώρα που οι φλόγες συνεχίζουν να εξαπλώνονται.

Την ίδια στιγμή, η Ένωση Βαρκάρηδων του Αρκασόν ανακοίνωσε ότι 32 σκάφη βρίσκονται «έτοιμα για άμεση παρέμβαση στο πλαίσιο του σχεδίου θαλάσσιας εκκένωσης της χερσονήσου Καπ-Φερέ, εφόσον αυτό ενεργοποιηθεί από τις αρμόδιες αρχές».


«Προς το παρόν, αναμένουμε οδηγίες από τις αρχές, με τις οποίες θα συντονιστεί οποιαδήποτε επιχείρηση», ανέφερε η Ένωση σε ανάρτησή της στο Facebook, διευκρινίζοντας παράλληλα ότι θα επιτρέπεται η επιβίβαση και κατοικίδιων ζώων.

Αυτό είναι το τρίτο κύμα καύσωνα που υπομένει η Γαλλία από τον Μάιο, καθώς η κλιματική κρίση οδηγεί σε συχνότερα και πιο ακραία καιρικά φαινόμενα, προκαλώντας χιλιάδες πρόωρους θανάτους και τροφοδοτώντας καταστροφικές πυρκαγιές.

Μαρτυρίες από την πύρινη κόλαση της Ζιρόντ

Οι κάτοικοι και οι επισκέπτες της περιοχής περιγράφουν τις εφιαλτικές στιγμές της απομάκρυνσής τους.


Ο 69χρονος Πατρίκ Μαρτινό, που εκκενώθηκε από το χωριό Λε Πορζ, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP) ότι η αστυνομία «ήρθε χτυπώντας τις πόρτες… Είναι τρομακτικό – δύσκολο να το συνειδητοποιήσεις. Όταν αγοράσαμε σπίτι εδώ, δεν φανταζόμασταν ποτέ ότι θα υπήρχε κίνδυνος πυρκαγιάς».

Η Σιλβί από το Παρίσι, που διέμενε στην πιο πυκνοδομημένη περιοχή Λεζ-Καπ-Φερέ, ανέφερε ότι ένας γείτονας της είπε: «”Ετοιμάστε τις τσάντες σας, θα μας εκκενώσουν κατά τη διάρκεια της νύχτας.” Βάλαμε τα περισσότερα πράγματά μας στο πορτμπαγκάζ του αυτοκινήτου και φύγαμε».


Η Έλκε Ουρμπέν, από την Αμβέρσα του Βελγίου, που παραθερίζει στην περιοχή κάθε χρόνο, σημείωσε ότι ενώ βρισκόταν στην παραλία το απόγευμα της Τετάρτης, της συνέστησαν να «επιστρέψει αμέσως στο κάμπινγκ και να μαζέψει τα πράγματά της. Είναι απλά τρομερά θλιβερό».

Το 2022, μια άλλη πυρκαγιά είχε κάψει περισσότερα από 300.000 στρέμματα στην ίδια ακριβώς περιοχή, αναγκάζοντας περίπου 50.000 ανθρώπους να εκκενώσουν τα σπίτια τους. Υπό συνθήκες απόλυτης ξηρασίας και τροφοδοτούμενη από ισχυρούς ανέμους, η τωρινή πυρκαγιά σαρώνει το δάσος με φλόγες που φτάνουν σε ύψος τα 10 μέτρα.


Ο 54χρονος Ζαν-Λυκ Ελιάς, από το Λε Πορζ, ο οποίος έζησε και την πυρκαγιά πριν από τέσσερα χρόνια μαζί με την οικογένειά του, δήλωσε: «Οι πυροσβέστες κάνουν εκπληκτική δουλειά για να προστατεύσουν τα σπίτια των ανθρώπων. Αυτό που με νοιάζει μόνο είναι να είναι ασφαλής η οικογένειά μου – τα υπόλοιπα είναι απλώς υλικά αγαθά».

Ιστορικά ρεκόρ στην ΕΕ και θαλάσσιος καύσωνας στη Μεσόγειο

Η σοβαρότητα των πυρκαγιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχει καταρρίψει κάθε προηγούμενο ρεκόρ για αυτή την εποχή του χρόνου, σύμφωνα με στοιχεία του EFFIS.

Έως τις 22 Ιουλίου, είχε καεί περίπου η διπλάσια έκταση γης σε σύγκριση με τον μέσο όρο της τελευταίας εικοσαετίας για την ίδια ημερομηνία.

Η Γαλλία έχει σπάσει το ρεκόρ καμένης έκτασης, ενώ τόσο η ίδια όσο και η Ισπανία έχουν καταρρίψει τα ρεκόρ στον συνολικό αριθμό εκδηλωθεισών πυρκαγιών.

Παράλληλα, σύμφωνα με το Σύστημα Παρακολούθησης της Μεσογείου (Mediterranean Monitoring System), ένα ακραίο θαλάσσιο κύμα καύσωνα επηρεάζει το 80% της επιφάνειας της Μεσογείου Θάλασσας.

Την Τρίτη, οι ημερήσιες θερμοκρασίες νερού έφτασαν σε «ακραία» επίπεδα σε αρκετές περιοχές, καταγράφοντας αποκλίσεις έως και 5°C υψηλότερες από τον μέσο όρο της περιόδου 1991-2020.