Είναι ο ύπνος σας καθρέφτης του χαρακτήρα σας; Η επιστήμη λέει πως ναι. Το αν ξυπνάτε με ενέργεια τα ξημερώματα ή αν αποδίδετε καλύτερα κάτω από το φως του φεγγαριού δεν είναι απλώς μια συνήθεια, αλλά χαρακτηριστικό της προσωπικότητάς σας. Ανακαλύψτε ποιος από τους 4 επιστημονικά αναγνωρισμένους “χρονότυπους” είστε και τι μαρτυρά το βιολογικό σας ρολόι για τη δημιουργικότητα, την πειθαρχία και την παραγωγικότητά σας.
Η επιστήμη του χρονότυπου: Πώς ο ύπνος καθορίζει την προσωπικότητά μας
Πολλοί από εμάς δεν θεωρούμε τους εαυτούς μας «πρωινούς τύπους». Μπορεί να ξυπνάμε νωρίς, αλλά χρειαζόμαστε χρόνο για να προσαρμοστούμε. Από την άλλη, υπάρχουν εκείνοι που δεν αντέχουν να μένουν ξύπνιοι μέχρι αργά.
Μια σημαντική έρευνα αποκάλυψε ότι υπάρχουν τέσσερα διαφορετικά προγράμματα ύπνου (χρονοτύποι). Η κατανόηση του δικού σας τύπου μπορεί να σας βοηθήσει να διορθώσετε το βιολογικό σας ρολόι, να εξασφαλίσετε καλύτερη ξεκούραση και να ανακαλύψετε κρυφές πτυχές της προσωπικότητάς σας.
Η μελέτη που άλλαξε τα δεδομένα
Ο επικεφαλής ερευνητής Arcady Putilov και η ομάδα του από τη Ρωσική Ακαδημία Επιστημών πραγματοποίησαν ένα πείραμα με 130 υγιείς συμμετέχοντες. Τους κράτησαν ξύπνιους για πάνω από 24 ώρες σε ένα εργαστήριο ύπνου, χωρίς τη βοήθεια καφεΐνης ή αλκοόλ.
Κατά τη διάρκεια του 24ώρου, οι συμμετέχοντες συμπλήρωναν ερωτηματολόγια για τα επίπεδα ενέργειας και την εγρήγορσή τους, ενώ αναλύθηκαν και οι συνήθειες της προηγούμενης εβδομάδας τους.
Τα συμπεράσματα της έρευνας
Αναλύοντας τα δεδομένα, η ομάδα του Putilov προσδιόρισε τέσσερις διακριτές ομάδες. Η κατηγορία στην οποία ανήκετε μπορεί να καθορίσει:
- Χαρακτηριστικά προσωπικότητας
- Επίπεδα ενέργειας κατά τη διάρκεια της ημέρας
- Παραγωγικότητα στην εργασία και την καθημερινότητα
Το πότε επιλέγετε (ή αντέχετε) να κοιμηθείτε δεν είναι απλώς μια συνήθεια, αλλά ένας καθρέφτης του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί ο εγκέφαλός σας και η προσωπικότητά σας.
Τι αποκαλύπτει το πρόγραμμα ύπνου σας για την προσωπικότητά σας
Σύμφωνα με την επιστήμη του ύπνου, οι άνθρωποι χωρίζονται σε τέσσερις βασικές κατηγορίες ή «χρονότυπους»:
- Κορυδαλλός (Lark)
- Κουκουβάγια (Owl)
- Τροχιλίδες (Hummingbirds)
- Μπεκάτσα (Woodcock)
Κορυδαλλός (Lark)
Είναι οι κλασικοί πρωινοί τύποι. Έχουν περισσότερη ενέργεια στις 9 π.μ. παρά στις 9 μ.μ., ξυπνούν νωρίς και κοιμούνται νωρίς. Οι άνθρωποι άνω των 60 ετών τείνουν να είναι «κορυδαλλοί» και είναι ιδιαίτερα ομιλητικοί το πρωί.
- Χαρακτηριστικά: Μελέτη του 2012 έδειξε ότι οι πρωινοί τύποι είναι εξαιρετικά ευσυνείδητοι, μεθοδικοί και έχουν καλό αυτοέλεγχο.
- Επαγγελματική επιτυχία: Υπάρχει θετική συσχέτιση μεταξύ του πρωινού χρονότυπου και της ανάγκης για επίτευξη στόχων, γι’ αυτό και συχνά θεωρούνται επιτυχημένοι στον τομέα των επιχειρήσεων.
Κουκουβάγια (Owl)
Οι βραδινοί τύποι είναι πιο παραγωγικοί αργά το πρωί ή αργά το βράδυ, με την κορύφωση της εγρήγορσής τους γύρω στις 6 μ.μ. Τους αρέσει να ξυπνούν αργά και «παίρνουν μπρος» μόλις σκοτεινιάσει. Οι φοιτητές ανήκουν συνήθως σε αυτή την κατηγορία.
- Χαρακτηριστικά: Οι «κουκουβάγιες» δίνουν μεγάλη αξία στην αυθεντικότητα και την τέχνη. Θεωρούνται οι πιο δημιουργικοί και καλλιτεχνικοί τύποι.
- Η πρόκληση που αντιμετωπίζουν: Λόγω της συνεχούς σκέψης και δημιουργικότητας, τείνουν να αναβάλλουν τις υποχρεώσεις τους, κάτι που αποφεύγουν οι πρωινοί τύποι.
Τροχιλίδες (Hummingbirds)
Αν και δεν είναι επίσημος όρος, τα «κολιμπρί» (τροχιλίδες) αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού. Είναι ενεργητικά τόσο το πρωί όσο και το βράδυ και συχνά τους αρκούν 7,5 ώρες ύπνου.
- Χαρακτηριστικά: Είναι ευέλικτοι τύποι και αποδίδουν καλά όλη την ημέρα. Η παραγωγικότητά τους κορυφώνεται αργά το πρωί, αν και συχνά νιώθουν μια μικρή κόπωση το απόγευμα.
- Προσωπικότητα: Λόγω της προσαρμοστικότητάς τους, είναι συνήθως καλόβολοι χαρακτήρες και τα πηγαίνουν καλά με όλους.
Μπεκάτσα (Woodcock)
Αυτή η ομάδα αφορά τους ανθρώπους με χαμηλά επίπεδα ενέργειας. Νιώθουν νυστάζουν τόσο το πρωί όσο και το βράδυ και συχνά περιγράφονται ως ληθαργικοί.
- Χαρακτηριστικά: Όσο καφέ και αν καταναλώσουν, δυσκολεύονται να ανταγωνιστούν τους «κορυδαλλούς» ή τα «κολιμπρί» στην ταχύτητα ολοκλήρωσης εργασιών.
- Μοτίβο ύπνου: Οι «μπεκάτσες» (όπως και τα κολιμπρί) δεν έχουν σταθερές ώρες ύπνου και αφύπνισης όπως οι ακραίοι πρωινοί ή βραδινοί τύποι, αλλά βρίσκονται κάπου στο ενδιάμεσο.
Συμβουλές για καλύτερο ύπνο, ανεξαρτήτως χρονότυπου
Ανεξάρτητα από την κατηγορία χρονότυπου στην οποία ανήκετε, η ποιότητα του ύπνου είναι το κλειδί για την υγεία σας. Για να την βελτιώσετε μπορείτε να κάνετε τα εξής:
- Ρυθμίστε τη θερμοκρασία: Βρείτε το επίπεδο που σας χαλαρώνει.
- Επιλέξτε το σωστό στρώμα: Η σκληρότητα του στρώματος παίζει ρόλο στην ξεκούραση.
- Αποβάλλετε το στρες: Προσπαθήστε να «αδειάσετε» το μυαλό σας από τα προβλήματα της ημέρας πριν ξαπλώσετε.
Κανείς δεν μπορεί να έχει ενέργεια αν δεν εξασφαλίσει έναν ποιοτικό και βαθύ ύπνο.