Έχετε πιάσει ποτέ τον εαυτό σας να αναρωτιέται: «Γιατί αυτό με ενοχλεί τόσο πολύ, ενώ όλοι οι άλλοι φαίνονται μια χαρά;» Αν ναι, καλωσόρισες στο κλαμπ! Πριν προχωρήσουμε, ας ξεκαθαρίσουμε κάτι: Το να εκνευρίζεστε εύκολα δεν «αποδεικνύει» μαγικά ότι είστε εξυπνότεροι από όλους τους γύρω σας. Κάποιοι άνθρωποι είναι απλώς κουρασμένοι, αγχωμένοι, υπερφορτωμένοι από ερεθίσματα ή κουβαλούν πολλά βάρη στην πλάτη τους. Αυτά μπορούν να εκτοξεύσουν τον εκνευρισμό στον καθένα.
Ωστόσο, η ψυχολογία υποδηλώνει ότι οι άνθρωποι με υψηλότερες γνωστικές ικανότητες συχνά έχουν χαμηλότερη ανοχή σε ορισμένα είδη «πνευματικής τριβής». Πράγματα όπως η ασυνέπεια, η αναποτελεσματικότητα και η ρηχή σκέψη μπορεί να μοιάζουν με ένα πετραδάκι στο παπούτσι που δεν μπορείτε να αγνοήσετε.
Αν αυτά τα επτά πράγματα σας «βγάζουν από τα ρούχα» συστηματικά, μπορεί απλώς να σημαίνει ότι ο εγκέφαλός σας αγαπά τη σαφήνεια, την πολυπλοκότητα και την ικανότητα — και παρατηρεί αμέσως όταν αυτά λείπουν.
Αν αυτά τα 7 πράγματα σας εκνευρίζουν διαρκώς, το IQ σας είναι πιθανότατα πάνω από τον μέσο όρο
- Ανούσιες και μάταιες συζητήσεις
- Αναποτελεσματικότητα που σπαταλά χρόνο και ενέργεια
- Παράλογοι κανόνες και ασυνέπεια στις αποφάσεις
- Όταν απόψεις διατυπώνονται με την μορφή γεγονότων – με αυτοπεποίθηση
- Διαρκείς διακοπές όταν προσπαθείτε να συγκεντρωθείτε
- Ασαφής επικοινωνία και γενικολογίες
- Έλλειψη περιέργειας και διάθεσης για ανάλυση
Ανούσιες και μάταιες συζητήσεις
Έχετε βρει ποτέ τον εαυτό σας παγιδευμένο σε μια συζήτηση για τον καιρό, την κίνηση ή το τι δημοσίευσε στο Facebook ο γείτονας του ξαδέλφου κάποιου, ενώ μέσα σας ουρλιάζετε: «Μπορούμε, επιτέλους, να μπούμε στο θέμα;»
Αυτός ο εκνευρισμός εμφανίζεται συχνότερα σε ανθρώπους που αναζητούν νόημα και πνευματική διέγερση. Αν το μυαλό σας αναζητά από τη φύση του μοτίβα, βάθος και ιδέες, η επιφανειακή φλυαρία μπορεί να μοιάζει με τσίχλα που έχει χάσει τη γεύση της.
Οι τυπικές κοινωνικές συζητήσεις (το λεγόμενο small talk) βοηθούν τους ανθρώπους να συνδεθούν, λειτουργώντας σαν μια «κοινωνική κόλλα». Ωστόσο, αν είστε ο τύπος του ανθρώπου που σκέφτεται, αναλύει και συνδέει διαρκώς τα δεδομένα, είναι πιθανό να βαριέστε γρήγορα όταν μια συζήτηση δεν έχει «τροφή» για σκέψη.
Αναποτελεσματικότητα που σπαταλά χρόνο και ενέργεια
Αχρείαστες συναντήσεις, ατέλειωτα email που θα μπορούσαν να είχαν γίνει σε δύο προτάσεις, περίπλοκοι κανόνες που δημιουργούν περισσότερο έργο από ό,τι αποτρέπουν, και αναμονή ενώ κάποιος ψάχνει επειδή δεν είχε προετοιμαστεί. Αν η αναποτελεσματικότητα σας προκαλεί εκνευρισμό, μπορεί να είναι σημάδι ότι το μυαλό σας προσπαθεί συνεχώς να βελτιστοποιεί τα πάντα.
Οι άνθρωποι με δυνατές ικανότητες επίλυσης προβλημάτων βλέπουν τον «καλύτερο τρόπο» αυτόματα, σαν το μυαλό τους να τρέχει ένα πρόγραμμα συνεχούς βελτίωσης στο παρασκήνιο. Όταν βλέπετε τη λύση, το να παρακολουθείτε το χάος να συνεχίζεται είναι κάτι επώδυνο, σαν να θέλετε να σηκωθείτε και να πείτε, «Δώστε το εδώ, θα το κάνω εγώ».
Το κόλπο, ειδικά όσο μεγαλώνετε, είναι να επιλέγετε. Μαθαίνοντας να διαχωρίζετε το «εκνευριστικό» από το «σημαντικό», θα αποφύγετε την άσκοπη απογοήτευση. Η αναποτελεσματικότητα κάποιες φορές αξίζει να διορθωθεί, ενώ κάποιες άλλες είναι απλώς «θόρυβος» στο παρασκήνιο. Μια καλή ερώτηση να κάνετε στον εαυτό σας είναι: «Μου κοστίζει κάτι πραγματικό αυτό ή απλά προσβάλλει την αίσθηση τάξης μου;»
Παράλογοι κανόνες και ασυνέπεια στις αποφάσεις
Ξέρετε τι μπερδεύει το μυαλό ενός λογικού ανθρώπου;Κανόνες που δεν βγάζουν νόημα, όπως όταν κάποιος τιμωρείται για κάτι που άλλος το κάνει χωρίς συνέπειες ή όταν ένας κανόνας υπάρχει απλώς επειδή «έτσι το κάνουμε πάντα». Αν αυτή η ασυνέπεια σας κάνει να θέλετε να τραβήξετε τα μαλλιά σας, μπορεί να είναι επειδή το μυαλό σας εκτιμά τη συνοχή.
Η υψηλότερη νοητική ικανότητα συνοδεύεται από μια ισχυρότερη ανάγκη να κάνετε τον κόσμο να «ταιριάξει» με έναν τρόπο προβλέψιμο και λογικό. Η ασυνέπεια αναγκάζει το μυαλό σας να δουλέψει πιο σκληρά. Αντί να περιμένετε δικαιοσύνη από το σύστημα, ρωτήστε: Τι ανταμείβει πραγματικά αυτό το σύστημα; Τι τιμωρεί πραγματικά;
Αυτή η αλλαγή σκέψης δεν κάνει την αδικία να είναι εντάξει, αλλά σας αποτρέπει από το να βασανίζεστε προσωπικά από αυτήν. Προσπαθείτε να χαρτογραφήσετε το σύστημα, αλλά το σύστημα συνεχώς αλλάζει μορφή και δομή. Ναι, κάποιοι απλά αδιαφορούν και προχωρούν, αλλά αν το μυαλό σας αναζητά φυσικά τη δομή, είναι δύσκολο να χαλαρώσετε όταν η δομή είναι ανοησία.
Όταν απόψεις διατυπώνονται με την μορφή γεγονότων – με αυτοπεποίθηση
Ένας συχνός πονοκέφαλος. Κάποιος διαβάζει έναν τίτλο, θυμάται μια στατιστική και ξαφνικά, έχει γίνει ειδικός. Αν αυτό σας εκνευρίζει, μπορεί να είναι επειδή είστε προγραμματισμένοι να μιλάτε με ακρίβεια. Οι άνθρωποι με οξυδερκή σκέψη τείνουν να νοιάζονται περισσότερο για τα στοιχεία, τη λεπτομέρεια και το αν κάτι είναι πραγματικά αληθινό.
Πρόκειται για νοητική υγιεινή. Αν το μυαλό σας εκτιμά τη σαφήνεια, η παραπληροφόρηση μοιάζει με ακαταστασία.
Κάντε ερωτήσεις:
- «Ενδιαφέρον. Τι σε κάνει να το σκέφτεσαι έτσι;»
- «Θυμάσαι από πού προέρχεται αυτό;»
- «Αναρωτιέμαι αν υπάρχει και άλλη πλευρά σε αυτό. Υπάρχει;»
Έτσι παροτρύνετε σε σκέψη και, αν το άτομο αρνηθεί να σκεφτεί, τότε έχετε μάθει κάτι χρήσιμο κι εσείς!
Διαρκείς διακοπές όταν προσπαθείτε να συγκεντρωθείτε
Αν είστε από εκείνους που μπορούν να εστιάσουν σε βάθος, ξέρετε πόσο πολύτιμη είναι η δεξιότητα αυτή. Είναι σαν να μπαίνετε στον τέλειο ρυθμό σε έναν μακρύ περίπατο, και μετά κάποιος να σας τραβάει από τον γιακά κάθε δύο λεπτά. Οι διακοπές μπορούν να είναι ιδιαίτερα ενοχλητικές για ανθρώπους που σκέφτονται σε πολυεπίπεδες και σύνθετες διαδρομές.
Όταν χτίζετε κάτι, μια διακοπή δεν σας κάνει απλώς να σταματήσετε. Σας ρίχνει όλο το νοητικό δίκτυο, και πρέπει να το ξαναχτίσετε από την αρχή. Γι’ αυτό μπορεί να εκνευριστείτε περισσότερο από άλλους όταν κάποιος λέει «Γρήγορη ερώτηση!» για δέκατη φορά.
Μια πρακτική λύση: Δημιουργήστε «τελετουργικά εστίασης». Μια συγκεκριμένη ώρα, ένα συγκεκριμένο μέρος και ένα σαφές σήμα προς τους άλλους. Ακόμα και κάτι τόσο απλό όπως τα ακουστικά, μια κλειστή πόρτα ή ένα μήνυμα που λέει «Επιστρέφω στις 2:00» μπορεί να προστατέψει το μυαλό σας. Ναι, είναι εντάξει να πείτε, «Μπορώ να επιστρέψω σε 20 λεπτά;»
Ασαφής επικοινωνία και γενικολογίες
Έχετε ακούσει κάποιον να εξηγεί κάτι για πέντε λεπτά και να συνειδητοποιείτε ότι στην πραγματικότητα δεν έχει πει τίποτα ακόμα; Κάποιοι φλυαρούν, άλλοι αποφεύγουν το κύριο θέμα επειδή νιώθουν άβολα, ενώ άλλοι απλώς δεν έχουν οργανώσει τις σκέψεις τους. Αν το μυαλό σας είναι γρήγορο στην οργάνωση των πληροφοριών, η αόριστη επικοινωνία μπορεί να μοιάζει με αργό βασανιστήριο.
Θέλετε την κεντρική ιδέα, τη σχετική λεπτομέρεια και την ξεκάθαρη οδηγία. Ψυχολογικά, αυτό μπορεί να συνδέεται με ισχυρότερη λεκτική σκέψη και μνήμη εργασίας. Μπορείτε να κρατήσετε το νήμα, οπότε παρατηρείτε αμέσως όταν αυτό το νήμα λείπει.
Φυσικά, δεν επικοινωνούν όλοι με τον ίδιο τρόπο και δεν έχουν μάθει όλοι να είναι ξεκάθαροι.
Μπορείτε να κάνετε ερωτήσεις όπως:
- «Ας ελέγξω αν καταλαβαίνω. Λες ότι το κύριο θέμα είναι το Χ;»
- «Τι θα ήθελες να κάνω εδώ;»
- «Αν έπρεπε να το πεις σε μία πρόταση, ποιο είναι το κεντρικό σημείο;»
Δεν τους ταπεινώνετε, αλλά βοηθάτε και τους δύο.
Έλλειψη περιέργειας και διάθεσης για ανάλυση
Κάποιοι άνθρωποι είναι απόλυτα ικανοποιημένοι να αποδέχονται τα πράγματα όπως είναι. Δεν αναρωτιούνται πώς λειτουργούν τα πράγματα, δεν αμφισβητούν τις παραδοχές και δεν ψάχνουν να εμβαθύνουν. Αν εσείς είστε φτιαγμένοι για περιέργεια, αυτό μπορεί να σας φαίνεται καταθλιπτικό ή, τουλάχιστον, βαθιά εκνευριστικό.
Η περιέργεια συνδέεται άμεσα με τη μάθηση, και η μάθηση με τη γνωστική ανάπτυξη. Οι άνθρωποι με υψηλότερη νοητική ικανότητα συχνά έχουν μια ανάγκη να κατανοούν. Ρωτούν το «γιατί» αυτόματα, εξερευνούν και συνδέουν ιδέες από διαφορετικούς τομείς. Έτσι, όταν βρίσκεστε με από ανθρώπους που ποτέ δεν αναρωτιούνται, ποτέ δεν εξερευνούν και ποτέ δεν εξετάζουν τις δικές τους πεποιθήσεις, μπορεί να νιώθετε σαν να ζείτε σε ένα δωμάτιο με τα φώτα σβηστά. Η περιέργεια μπορεί να προαχθεί.
Κάποιοι άνθρωποι μεγάλωσαν με την εντολή να μένουν σιωπηλοί, να ακολουθούν οδηγίες και να μην κάνουν ερωτήσεις. Δεν χρειάζεται να «τραβήξετε» κανέναν σε βαθιές σκέψεις, αλλά μπορείτε να ανοίξετε την πόρτα. Αντί να κρίνετε, μπορείτε να δώσετε το καλό παράδειγμα.
Τips
Αν πολλά από αυτά σας εκνευρίζουν, δεν είστε μόνοι. Μπορεί απλώς να σημαίνει ότι το μυαλό σας αγαπά το βάθος, τη λογική και τη σαφήνεια, και εκνευρίζεται όταν η ζωή σας φέρνει το αντίθετο. Η μεγαλύτερη ερώτηση όμως είναι η εξής:
Αυτοί οι εκνευρισμοί σας βοηθούν να ζείτε καλύτερα ή σας κλέβουν την ηρεμία; Το να είστε οξυδερκείς είναι δώρο, αλλά το να μάθετε πώς να κατευθύνετε αυτήν την οξυδέρκεια με ευγένεια, προς τα σωστά προβλήματα, εκεί ζει πραγματικά η σοφία.
