Σωστικές ανασκαφές που πραγματοποιήθηκαν στην αρχαία πόλη της Αντιόχειας, στη σημερινή επαρχία Χατάι, στην Τουρκία, ρίχνουν φως στην οικονομική και θρησκευτική ζωή της πόλης στη διάρκεια του 4ου και του 5ου αιώνα π.Χ. Οι πρόσφατες ανακαλύψεις κοντά στην παγκοσμίου φήμης εκκλησία του Αγίου Πέτρου, μαρτυρούν ότι ο χώρος, εκτός από πνευματικό κέντρο για τους πρώτους χριστιανούς προσκυνητές, ήταν και μια πολύβουη αγορά.
Οι αδιάλειπτες ανασκαφές, που διενεργούνται από το Αρχαιολογικό Μουσείο Χατάι με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού, αποκάλυψαν τα κατάλοιπα αρχαίων καταστημάτων, καθώς και μια πλούσια συλλογή από τεχνουργήματα, ανάμεσα στα οποία πήλινες λυχνίες, αποθηκευτικά αγγεία και πήλινα μπουκάλια.
«Οι ανακαλύψεις αυτές επαληθεύουν πως, η εκκλησία του Αγίου Πέτρου, δεν ήταν μόνο ένας προσκυνηματικός προορισμός», δήλωσε ο Ali Ateş, εκτελεστικός διευθυντής του αρχαιολογικού μουσείο της Χατάι. «Λειτουργούσε και ως επίκεντρο του εμπορίου, δείχνοντας πόσο βαθιά συνδεδεμένη με το εμπόριο ήταν η πίστη στην Αντιόχεια».
Η Εκκλησία του Αγίου Πέτρου και ο ρόλος της Αντιόχειας στην Ύστερη Αρχαιότητα
Η πόλη της Αντιόχειας στη Συρία ιδρύθηκε από τον Σέλευκο Α’ Νικάτορα λίγο καιρό αφότου ο ίδιος και οι στρατηγοί Κάσσανδρος και Λυσίμαχος, κέρδισαν την αποφασιστική μάχη στην Ιψό της Φρυγίας, στη Μικρά Ασία, το 301 π.Χ. Ο Σέλευκος , ένας από τους στρατηγούς του Μεγάλου Αλεξάνδρου, επέλεξε την τοποθεσία λόγω των στρατιωτικών της πλεονεκτημάτων και της έδωσε το όνομα του πατέρα του, του Αντίοχου.
Η Αντιόχεια, ιδρύθηκε στην ανατολική όχθη του πλωτού ποταμού Ορόντη, περίπου 32 χλμ. μακριά από τη Μεσόγειο. Χάρη στη γεωγραφική της θέση μπορούσε άνετα να ελέγχει το εμπόριο όλης της βορειοδυτικής Συρίας, το οποίο διεξαγόταν μέσω των οδών που συνέδεαν τον ποταμό Ευφράτη με τη Μεσόγειο Θάλασσα.
Σύντομα εξελίχθηκε σε κέντρο εμπορίου, ενώ η κατασκευή ειδών πολυτελείας που γινόταν εκεί, δημιουργούσε ευημερία και έφερνε πλούτο στην κοσμοπολίτικη πόλη. Ως επίνειο της Αντιόχειας, ο Σέλευκος ίδρυσε επίσης την παράκτια Σελεύκεια – στην οποία και έδωσε το όνομά του.
Η Αντιόχεια, όχι μόνο ήταν η πρωτεύουσα της ρωμαϊκής επαρχίας της Συρίας, αλλά έγινε και η τρίτη σε μέγεθος πόλη της αυτοκρατορίας με τη Ρώμη και την Αλεξάνδρεια.
Η εκκλησία του Αγίου Πέτρου και ο ρόλος της Αντιόχειας στην Ύστερη Αρχαιότητα
Λαξευμένη στην πλαγιά ενός βουνού, η Εκκλησία του Αγίου Πέτρου θεωρείται μία από τις αρχαιότερες σωζόμενες σπηλαιοεκκλησίες στον κόσμο και εδώ και αιώνες αποτελεί σημαντικό προορισμό χριστιανικού προσκυνήματος. Τα νέα ευρήματα τεκμηριώνουν ότι ο θρησκευτικός τουρισμός στην Ύστερη Αρχαιότητα ενίσχυε την αστική οικονομική δραστηριότητα, με καταστήματα και εμπόρους να εξυπηρετούν επισκέπτες που κατέφθαναν στην Αντιόχεια από ολόκληρη την ανατολική Μεσόγειο.
Χτισμένη στην πλαγιά του βουνού, η Εκκλησία του Αγίου Πέτρου θεωρείται μία από τις αρχαιότερες σωζόμενες σπηλαιοεκκλησίες στον κόσμο και εδώ και αιώνες αποτελεί σημαντικό προορισμό χριστιανικού προσκυνήματος. Η νέα ανακάλυψη, προσφέρει στοιχεία που μαρτυρούν ότι, ο θρησκευτικός τουρισμός στην Ύστερη Αρχαιότητα, ενίσχυε την αστική οικονομική δραστηριότητα, με καταστήματα και εμπόρους να εξυπηρετούν επισκέπτες που κατέφθαναν στην Αντιόχεια από ολόκληρη την ανατολική Μεσόγειο.
Ένα αρχαιολογικό πάρκο πολιτιστικής κληρονομιάς και τουρισμού
Οι αρχαιολόγοι σχεδιάζουν την επέκταση των ανασκαφών προς τον χώρο του αρχαιολογικού μουσείου Necmi Asfuroğlu μέσα στα επόμενα χρόνια. Με την ολοκλήρωση των ανασκαφών, ο χώρος αναμένεται να μετατραπεί σε αρχαιολογικό πάρκο, διασφαλίζοντας τόσο τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Αντιόχειας όσο και τη δημιουργία ενός νέου πόλου έλξης για επισκέπτες απ’ όλον τον κόσμο.
Αντιόχεια: Η Βασίλισσα της Ανατολής
Η Αντιόχεια, έγινε μια από τις ισχυρότερες πόλεις του αρχαίου κόσμου. Χαρακτηρίστηκε ως η “Βασίλισσα της Ανατολής”, αποτελώντας την πρωτεύουσα της Αυτοκρατορίας των Σελευκιδών και αργότερα σημαντικό διοικητικό κέντρο της Ρωμαϊκής και Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Με τη στρατηγική της θέση σε εμπορικές οδούς που συνέδεαν τη Μεσόγειο με τη Μεσοποταμία, η Αντιόχεια άνθισε ως κέντρο του εμπορίου, του πολιτισμού και της πίστης.
Μέχρι τον 1ο αιώνα μ.Χ., ανταγωνιζόταν την Αλεξάνδρεια και την Κωνσταντινούπολη, σε μέγεθος και σπουδαιότητα. Ακόμη, έχει καθοριστικό ρόλο στη χριστιανική ιστορία, καθώς εκεί ονομάστηκαν για πρώτη φορά “Χριστιανοί” οι πιστοί ακόλουθοι του Ιησού.