Ο θάνατος του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ δημιουργεί ένα πολιτικό κενό με απρόβλεπτες συνέπειες. Αναλυτές το περιγράφουν ως «σεισμικό πολιτικό γεγονός» που θα μπορούσε να απειλήσει την εξουσία των σκληροπυρηνικών και να ανατρέψει το καθεστώς που «μετέτρεψε το Ιράν σε μια αδίστακτη θεοκρατική δικτατορία».
Η απώλεια του ανθρώπου που διαδέχθηκε τον Αγιατολάχ Ρουχολάχ Χομεϊνί και καθόρισε για δεκαετίες την πορεία της Ισλαμικής Δημοκρατίας δημιουργεί ένα κενό εξουσίας με απρόβλεπτες συνέπειες για το εσωτερικό της χώρας αλλά και για ολόκληρη τη Μέση Ανατολή.
Η Μέση Ανατολή εισέρχεται σε μια νέα, αχαρτογράφητη φάση. Η πιθανότητα μιας περιφερειακής ανάφλεξης παραμένει υψηλή, ενώ η εσωτερική δυναμική του Ιράν θα καθορίσει αν η χώρα θα οδηγηθεί σε μεταρρύθμιση, σε νέα δικτατορία ή σε χάος.
Τι σημαίνει ο θάνατος του Χαμενεΐ – Μια επικίνδυνη νέα εποχή για το Ιράν και τη Μέση Ανατολή
Η συνδυασμένη επίθεση ΗΠΑ- Ισραήλ παρουσιάζεται ως η πιο δραματική ανατροπή στη σύγκρουση με το ιρανικό καθεστώς εδώ και 47 χρόνια. Ο Ντόναλντ Τραμπ βλέπει τον θάνατο του Χαμενεΐ ως «τη μεγαλύτερη ευκαιρία για τον ιρανικό λαό να πάρει πίσω τη χώρα του», με τους αναλυτές να ερμηνεύουν ότι ο Αμερικανός πρόεδρος «είναι μαγεμένος από την αδίστακτη εφαρμογή της αμερικανικής στρατιωτικής ισχύος».
Την ίδια στιγμή παρατηρητές καταγράφουν την αντίφαση των επιχειρημάτων του Τραμπ, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι είχε ήδη «εξαλείψει» τις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν, ενώ ταυτόχρονα παραδέχτηκε ότι η απειλή δεν ήταν άμεση.
Το Ιράν σε κρίσιμο σταυροδρόμι
Η πολιτική αδυναμία του καθεστώτος, η αδιαφάνεια στη διαδικασία διαδοχής και η κοινωνική οργή δημιουργούν ένα «παράθυρο ευκαιρίας» για αλλαγή, όπως αναφέρει ο αναλυτής Άλεξ Βατάνκα στο CNN. Η φράση «το επίπεδο μίσους που τρέφει ο λαός του Ιράν για το καθεστώς» αποτυπώνει το βάθος της κρίσης.
Ωστόσο, προειδοποιεί ότι η κατάρρευση της κεντρικής εξουσίας θα μπορούσε να οδηγήσει σε χάος, εμφύλιο πόλεμο και περιφερειακή αποσταθεροποίηση. Το χειρότερο σενάριο περιγράφεται ως «αποσύνθεση του κεντρικού ελέγχου… και ένοπλες παρατάξεις που θα δημιουργήσουν αντίπαλα φέουδα».
Οι κίνδυνοι για τις ΗΠΑ και τη διεθνή ασφάλεια
O Τραμπ έχει δεσμεύσει τις ΗΠΑ σε μια σύγκρουση χωρίς σαφή τελικό στόχο. Ο γερουσιαστής Τζακ Ριντ προειδοποιεί για «συνέπειες που θα διαρκέσουν περισσότερο από αυτήν την προεδρία», ενώ οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι το καθεστώς μπορεί απλώς να αντικατασταθεί από «εξίσου σκληροπυρηνικά απομεινάρια» του IRGC.
Το Ιράν «έχει προετοιμαστεί για έναν μακροχρόνιο πόλεμο», ενώ η επιχείρηση Τραμπ μπορεί να οδηγήσει σε «υποστήριξη προς πληρεξούσιους» και ενίσχυση της κρατικά χρηματοδοτούμενης τρομοκρατίας.
Πηγή: CNN