Ιράν-Ισραήλ: Πυρηνική κλιμάκωση μετά τις επιθέσεις σε Ντιμόνα και Νατάνζ

Ιράν - Ισραήλ

«Καμία περιοχή δεν είναι ασφαλής» διαμηνύει η Τεχεράνη, μετά τις πυραυλικές επιθέσεις στην περιοχή της Ντιμόνα, κοντά στο Κέντρο Πυρηνικής Έρευνας της Νεγκέβ «Σιμόν Πέρες» στο νότιο Ισραήλ, εντείνοντας την ανησυχία για περαιτέρω κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με τις ιρανικές αρχές, οι επιθέσεις είχαν στόχο την πυρηνική τεχνογνωσία του Ισραήλ, σε απόσταση περίπου 13 χιλιομέτρων από τα σημεία των εκρήξεων, οι οποίες άφησαν πίσω τους περίπου 100 τραυματίες. Η Τεχεράνη κάνει λόγο για αντίποινα στις επιθέσεις κατά της πυρηνικής εγκατάστασης εμπλουτισμού ουρανίου στη Νατάνζ.

Το πυρηνικό υπόβαθρο και οι διεθνείς ανησυχίες

Πριν από τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς του Ιουνίου, η Νατάνζ αποτελούσε το σημαντικότερο κέντρο εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν, ενώ η κατάσταση των εγκαταστάσεων μετά τα πλήγματα παραμένει ασαφής.

Την ίδια ώρα, τόσο το Ισραήλ όσο και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν θέσει ως βασικό στόχο του πολέμου την εξάλειψη οποιασδήποτε πιθανής ιρανικής ικανότητας ανάπτυξης πυρηνικής βόμβας. Ωστόσο, στο επίκεντρο της διεθνούς προσοχής βρίσκεται και το «αδήλωτο», σύμφωνα με το BBC, πυρηνικό πρόγραμμα του Ισραήλ.

ΔΟΑΕ και στρατιωτικές παραδοχές

Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) γνωστοποίησε ότι δεν υπάρχουν ενδείξεις ζημιών στο πυρηνικό ερευνητικό κέντρο της Νεγκέβ, επισημαίνοντας ωστόσο ότι παρακολουθεί στενά την κατάσταση και συνιστά αυτοσυγκράτηση, προκειμένου να αποφευχθεί ενδεχόμενο πυρηνικό ατύχημα.

Από την πλευρά του, ο ισραηλινός στρατός παραδέχθηκε την αποτυχία αναχαίτισης ενός πυραύλου. «Τα συστήματα αεράμυνας τέθηκαν σε λειτουργία, αλλά δεν κατάφεραν να αναχαιτίσουν τον πύραυλο και διερευνώντας το περιστατικό θα αντλήσουμε διδάγματα», ανακοίνωσε.

Σενάρια κινδύνου και ιστορικό του προγράμματος

Η ανησυχία αποτυπώνεται και σε δημοσίευμα της Jerusalem Post με τίτλο «Τι θα σήμαινε για το νότιο Ισραήλ μια διαρροή ραδιενέργειας από τη Ντιμόνα», το οποίο αναδεικνύει τους κινδύνους για τον άμαχο πληθυσμό σε περίπτωση ατυχήματος.

Το πυρηνικό πρόγραμμα του Ισραήλ έχει ιστορικό βάθος, καθώς η κατασκευή του σταθμού στη Ντιμόνα ξεκίνησε στα τέλη της δεκαετίας του 1950 με γαλλική βοήθεια. Το 1986, ο Ισραηλινός τεχνικός Μορντεχάι Βανούνου αποκάλυψε στοιχεία για την παραγωγή πλουτωνίου, ενισχύοντας τις διεθνείς υποψίες για τις πυρηνικές δυνατότητες της χώρας. Σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Έρευνας για την Ειρήνη της Στοκχόλμης, το Ισραήλ διαθέτει περισσότερες από 80 πυρηνικές κεφαλές.

Όπως δήλωσε πάντως το 1998 ο πρώην πρωθυπουργός και πρόεδρος του Ισραήλ, Σιμόν Πέρες: «Έχουμε δημιουργήσει μια πυρηνική επιλογή, όχι για να έχουμε μια Χιροσίμα, αλλά για να έχουμε ένα Όσλο με ειρηνευτική συμφωνία».

Εύθραυστη ισορροπία και διεθνής επιτήρηση

Η κατάσταση στην περιοχή παραμένει ιδιαίτερα εύθραυστη, με τη διεθνή κοινότητα να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και να εκφράζει ανησυχία για τον κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης με πιθανές ευρύτερες συνέπειες.