Τα βασικά σημεία του άρθρου
- Ένας στους τρεις Αμερικανούς θεωρεί ότι οι Αρχές πρέπει να επιχειρούν εκ νέου την εκτέλεση ενός θανατοποινίτη εάν η πρώτη απόπειρα αποτύχει, σύμφωνα με νέα δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos, ενώ το 39% τάσσεται υπέρ της ισόβιας κάθειρξης.
- Η συζήτηση αναζωπυρώθηκε μετά την υπόθεση της Κρίστα Πάικ στο Τενεσί, η οποία επέζησε από δύο απόπειρες χορήγησης θανατηφόρας ένεσης και ανέκτησε τις αισθήσεις της πέντε ημέρες αργότερα στο νοσοκομείο.
- Την ίδια ώρα, το 71% των ερωτηθέντων απορρίπτει κατηγορηματικά την τηλεοπτική ή διαδικτυακή μετάδοση εκτελέσεων, στον απόηχο των έντονων αντιδράσεων για την πρόταση ζωντανής προβολής της εκτέλεσης του Νιντάλ Χασάν.
Ένας στους τρεις Αμερικανούς θεωρεί ότι οι Αρχές πρέπει να επιχειρούν εκ νέου την εκτέλεση ενός θανατοποινίτη εάν η πρώτη απόπειρα αποτύχει, σύμφωνα με νέα δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos, η οποία πραγματοποιήθηκε μετά την αποτυχημένη εκτέλεση της 50χρονης Κρίστα Πάικ στο Τενεσί. Η καταδικασμένη για δολοφονία γυναίκα επέζησε από δύο απόπειρες χορήγησης θανατηφόρας ένεσης τον περασμένο μήνα, μεταφέρθηκε σε κρίσιμη κατάσταση στο νοσοκομείο και ανέκτησε τις αισθήσεις της πέντε ημέρες αργότερα. Τα αποτελέσματα της έρευνας αναδεικνύουν τον βαθύ διχασμό της αμερικανικής κοινωνίας γύρω από τη θανατική ποινή και τα όρια της κρατικής εξουσίας απέναντι σε έναν καταδικασμένο άνθρωπο.
Η δημοσκόπηση, που διενεργήθηκε σε εθνικό επίπεδο και ολοκληρώθηκε τη Δευτέρα (19/10), καταγράφει ότι περίπου το ένα τρίτο των ερωτηθέντων υποστηρίζει μια δεύτερη προσπάθεια εκτέλεσης, εφόσον η πρώτη αποτύχει.
Αντίθετα, το 39% θεωρεί ότι ο καταδικασμένος θα πρέπει να παραμένει στη φυλακή εκτίοντας ισόβια κάθειρξη, ενώ το 26% δηλώνει αναποφάσιστο.
Σύμφωνα με το Reuters, η συζήτηση έχει αναζωπυρωθεί μετά τα προβλήματα που παρουσιάστηκαν κατά την εκτέλεση της Κρίστα Πάικ, εγείροντας σοβαρά ερωτήματα για τη νομιμότητα και την ηθική μιας νέας απόπειρας εναντίον ανθρώπου που έχει ήδη επιβιώσει από τη διαδικασία.
Η Κρίστα Πάικ επέζησε από δύο απόπειρες θανατηφόρας ένεσης
Η περίπτωση της 50χρονης Κρίστα Πάικ, η οποία έχει καταδικαστεί για δολοφονία, βρίσκεται στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης.
Τον Σεπτέμβριο, οι σωφρονιστικές Αρχές του Τενεσί επιχείρησαν να την εκτελέσουν με θανατηφόρα ένεση στο Νάσβιλ. Ωστόσο, η διαδικασία απέτυχε.
Σύμφωνα με το Reuters, δύο απόπειρες χορήγησης πεντοβαρβιτάλης, ενός ισχυρού βαρβιτουρικού που χρησιμοποιείται σε εκτελέσεις, δεν επέφεραν τον θάνατό της.
Η γυναίκα μεταφέρθηκε χωρίς τις αισθήσεις της σε νοσοκομείο, σε κρίσιμη κατάσταση, με σοβαρούς τραυματισμούς στα χέρια.
Χρειάστηκαν πέντε ημέρες μέχρι να ανακτήσει τις αισθήσεις της. Το περιστατικό αποτέλεσε τη δεύτερη αποτυχημένη εκτέλεση με θανατηφόρα ένεση στο Τενεσί μέσα στο 2026.
Η υπόθεση έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό σχετικά με το κατά πόσο το κράτος μπορεί να επιχειρήσει ξανά την εκτέλεση ενός ανθρώπου που έχει ήδη υποβληθεί σε αποτυχημένη διαδικασία.
Μειώνεται η υποστήριξη στη θανατική ποινή
Παρότι η πλειονότητα των Αμερικανών εξακολουθεί να υποστηρίζει την εσχάτη των ποινών για τα σοβαρότερα εγκλήματα, η αποδοχή της εμφανίζει υποχώρηση.
Σύμφωνα με τη νέα έρευνα των Reuters/Ipsos, το 55% των Αμερικανών τάσσεται υπέρ της θανατικής ποινής, έναντι 63% που είχε εκφράσει την ίδια θέση σε αντίστοιχη δημοσκόπηση το 2017.
Πρόκειται για μείωση οκτώ ποσοστιαίων μονάδων μέσα σε εννέα χρόνια.
Αντίθετη με τη θανατική ποινή δηλώνει το 31% των ερωτηθέντων, ενώ το 13% δεν γνωρίζει ή δεν απαντά.
Η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς δικαστήρια στις Ηνωμένες Πολιτείες εξετάζουν εάν είναι συνταγματικά επιτρεπτό να προγραμματιστεί δεύτερη εκτέλεση μετά την αποτυχία της πρώτης.
Σήμερα, 23 αμερικανικές πολιτείες έχουν καταργήσει τη θανατική ποινή, ενώ οι περισσότερες χώρες του κόσμου έχουν επίσης προχωρήσει στην κατάργησή της.
Ο θανατοποινίτης που επέζησε το 2022 και εκτελέστηκε με άζωτο το 2024
Το ζήτημα έχει ήδη απασχολήσει το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών. Χαρακτηριστική είναι η υπόθεση του Κένεθ Σμιθ, ο οποίος είχε καταδικαστεί για δολοφονία επί πληρωμή το 1988.
Το 2022, ο Σμιθ μεταφέρθηκε στον θάλαμο εκτελέσεων της Αλαμπάμα, όμως οι σωφρονιστικοί υπάλληλοι δεν κατάφεραν να τοποθετήσουν με επιτυχία τις ενδοφλέβιες γραμμές που απαιτούνταν για τη χορήγηση των θανατηφόρων ουσιών.
Η απόπειρα εγκαταλείφθηκε και ο κρατούμενος επέζησε. Δύο χρόνια αργότερα, το 2024, η Αλαμπάμα προχώρησε σε δεύτερη απόπειρα, αυτή τη φορά χρησιμοποιώντας ασφυξία με αέριο άζωτο.
Η εκτέλεση πραγματοποιήθηκε, αφού το Ανώτατο Δικαστήριο επέτρεψε να προχωρήσει ο νέος προγραμματισμός.
Η υπόθεση αυτή αποτελεί σημαντικό προηγούμενο στη συζήτηση για το εάν η αποτυχία μιας εκτέλεσης μπορεί να εμποδίσει οριστικά την επανάληψή της.
Ταυτόχρονα, οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι αμερικανικές πολιτείες στην εξασφάλιση των ουσιών που χρησιμοποιούνται στις θανατηφόρες ενέσεις έχουν οδηγήσει ορισμένες να εξετάζουν εναλλακτικές μεθόδους, ακόμη και την εκτέλεση από εκτελεστικό απόσπασμα.
Πρόταση για ζωντανή μετάδοση εκτέλεσης προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις
Η δημόσια συζήτηση για τη θανατική ποινή οξύνθηκε περαιτέρω μετά την πρόταση του Αμερικανού υπουργού Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, να μεταδοθεί ζωντανά μια εκτέλεση.
Ο Χέγκσεθ είχε θέσει το ενδεχόμενο να μεταδοθεί μέσω διαδικτύου ή τηλεόρασης η προγραμματισμένη εκτέλεση του Νιντάλ Χασάν, πρώην ταγματάρχη του αμερικανικού στρατού, ο οποίος είχε σκοτώσει 13 ανθρώπους στη στρατιωτική βάση Φορτ Χουντ του Τέξας.
Η εκτέλεσή του, με τη μέθοδο του εκτελεστικού αποσπάσματος, έχει προγραμματιστεί για τις 3 Δεκεμβρίου.
Ωστόσο, η πρόταση για ζωντανή μετάδοση προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις, ακόμη και από Ρεπουμπλικανούς βουλευτές.
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ακύρωσε τελικά τα σχέδια τηλεοπτικής μετάδοσης, χωρίς να αλλάξει ο προγραμματισμός της εκτέλεσης.
Το 71% απορρίπτει την τηλεοπτική μετάδοση εκτελέσεων
Η δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos καταγράφει μια σαφή διαφοροποίηση ανάμεσα στην αποδοχή της θανατικής ποινής και στην προβολή της στο κοινό.
Ειδικότερα, το 46% των Αμερικανών θεωρεί αποδεκτή την εκτέλεση του Χασάν από εκτελεστικό απόσπασμα.
Το ποσοστό αυτό παρουσιάζει μεγάλη διαφορά ανάλογα με την πολιτική τοποθέτηση των ερωτηθέντων. Μεταξύ των Ρεπουμπλικανών, η υποστήριξη φτάνει το 71%, ενώ μεταξύ των Δημοκρατικών περιορίζεται στο 29%.
Ωστόσο, όταν το ερώτημα αφορά τη δημόσια μετάδοση εκτελέσεων, η εικόνα αλλάζει αισθητά. Το 71% των ερωτηθέντων θεωρεί ακατάλληλη την τηλεοπτική ή διαδικτυακή προβολή τους.
Η αντίθεση στη ζωντανή μετάδοση καταγράφεται και στα δύο μεγάλα πολιτικά στρατόπεδα, καθώς πλειοψηφίες τόσο των Δημοκρατικών όσο και των Ρεπουμπλικανών απορρίπτουν την ιδέα.
Τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι ακόμη και μεταξύ όσων αποδέχονται τη θανατική ποινή υπάρχουν σημαντικές επιφυλάξεις σχετικά με τον τρόπο εφαρμογής και δημόσιας παρουσίασής της.
Δημοσκόπηση σε 1.679 Αμερικανούς
Η έρευνα των Reuters/Ipsos πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά σε εθνικό επίπεδο, με τη συμμετοχή 1.679 ενηλίκων στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η συλλογή των απαντήσεων διήρκεσε τέσσερις ημέρες και ολοκληρώθηκε τη Δευτέρα 19 Οκτωβρίου, ενώ το περιθώριο σφάλματος διαμορφώθηκε στις δύο ποσοστιαίες μονάδες.
Τα ευρήματα αποτυπώνουν την έντονη διαφωνία της αμερικανικής κοινωνίας σχετικά με τη θανατική ποινή, σε μια περίοδο κατά την οποία νέες αποτυχημένες εκτελέσεις και αμφιλεγόμενες μέθοδοι επαναφέρουν στο προσκήνιο ερωτήματα για την εφαρμογή της.
Η περίπτωση της Κρίστα Πάικ, που επέζησε από τη διαδικασία και χρειάστηκε πέντε ημέρες για να ανακτήσει τις αισθήσεις της, βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο αυτής της συζήτησης: μπορεί το κράτος να επιχειρήσει να αφαιρέσει για δεύτερη φορά τη ζωή ενός ανθρώπου, όταν η πρώτη προσπάθεια έχει ήδη αποτύχει;