Γενεύη: Απευθείας, σοβαρές και έντονες οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν για τα πυρηνικά – Το τετ α τετ Γουίτκοφ – Αραγκτσί

Γενεύη

Οι συνομιλίες μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν που διεξάγονται στη Γενεύη πραγματοποιούνται με «μεγάλη σοβαρότητα» από τις διαπραγματευτικές ομάδες και των δύο πλευρών, σύμφωνα με δήλωση του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν.

Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του Υπουργείου Εξωτερικών Esmaeil Baghaei, οι διαπραγματεύσεις «διεξάγονται με πολύ έντονο και σοβαρό τρόπο». «Αυτό που μπορώ να σας πω είναι ότι, τόσο στον τομέα της πυρηνικής ενέργειας όσο και στο θέμα της άρσης των κυρώσεων, παρουσιάστηκαν πολύ σημαντικές και πρακτικές προτάσεις και πρωτοβουλίες, και οι δύο αντιπροσωπείες συνέχισαν τις συζητήσεις με μεγάλη σοβαρότητα», ανέφερε ο Esmaeil Baghaei, σύμφωνα με το Islamic Republic of Iran Broadcasting.

Νωρίτερα, το CNN ανέφερε ότι οι συνομιλίες είχαν διακοπεί ώστε να γίνει ένα διάλειμμα και να γίνουν «διαβουλεύσεις των αντιπροσωπειών» με τις κυβερνήσεις τους.

«Απευθείας» διαπραγματεύσεις

Σύμφωνα με πηγή που είναι εξοικειωμένη με το θέμα και μίλησε στο CNN, την Πέμπτη, ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγκτσί πραγματοποίησαν «άμεσες συνομιλίες» στη Γενεύη κατά τη διάρκεια του τρίτου γύρου των πυρηνικών διαπραγματεύσεων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν,

Η πηγή δεν έδωσε λεπτομέρειες σχετικά με τη διάρκεια των συνομιλιών ή τη συγκεκριμένη ατζέντα τους. ΗΠΑ και Ιράν έχουν από πολύ καιρό διακόψει τις μεταξύ τους διπλωματικές επαφές και σχέσεις.

Για τον λόγο αυτό οι διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν είναι γενικά έμμεσες, με το Ομάν να μεσολαβεί μεταξύ των αντιπροσωπειών των ΗΠΑ και του Ιράν, αντί να συναντώνται οι δύο πλευρές πρόσωπο με πρόσωπο.

Οποιαδήποτε άμεση επαφή μεταξύ ανώτερων αξιωματούχων των ΗΠΑ και του Ιράν θα σηματοδοτούσε μια αξιοσημείωτη εξέλιξη εν μέσω των εντεινόμενων εντάσεων μεταξύ των δύο χωρών. Οι σχέσεις έχουν υποστεί έντονες διακυμάνσεις τα τελευταία χρόνια, ιδίως όσον αφορά τις κυρώσεις, τις πυρηνικές δραστηριότητες του Ιράν και τις περιφερειακές συγκρούσεις.

Δεν είναι σαφές εάν αυτή ήταν η πρώτη άμεση επαφή από την επανέναρξη των συνομιλιών νωρίτερα αυτό το μήνα. Ούτε η Τεχεράνη ούτε η Ουάσινγκτον έχουν επιβεβαιώσει δημοσίως ότι ο Γουίτκοφ και ο Αραγκτσί είχαν άμεση επικοινωνία.

Στο επίκεντρο ο εμπλουτισμός ουρανίου

Οι Αμερικανοί διαπραγματευτές επέμειναν στην Γενεύη, στο να «περιοριστεί» ο εμπλουτισμός ουρανίου από το Ιράν και να διατηρηθεί η μακροπρόθεσμη επαλήθευση του πυρηνικού του προγράμματος κατά τη διάρκεια των έμμεσων συνομιλιών στη Γενεύη, την Πέμπτη, σύμφωνα με πηγή που είναι εξοικειωμένη με το θέμα και μίλησε στο CNN.

Το Ιράν παρουσίασε «λεπτομερείς προτάσεις» με στόχο να αντιμετωπίσει τις ανησυχίες των ΗΠΑ σχετικά με τις πυρηνικές του δραστηριότητες, καθώς και «ιδέες» που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της Ουάσιγκτον, ανέφερε η πηγή.

Οι κρίσιμες συνομιλίες στη Γενεύη μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα εστίασαν στο ευαίσθητο ζήτημα του εμπλουτισμού ουρανίου από την Τεχεράνη και στην προσπάθεια να προσδιοριστεί εάν οι προτάσεις που υπέβαλαν οι Ιρανοί θα ικανοποιούσαν την απαίτηση του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να μην αποκτήσει ποτέ η χώρα πυρηνικά όπλα, σύμφωνα με άτομα που είναι εξοικειωμένα με τις συζητήσεις.

Η αμερικανική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρετ Κούσνερ, συμμετείχε στις συνομιλίες με ορισμένες αυστηρές απαιτήσεις: το Ιράν να αποσυναρμολογήσει τις κύριες πυρηνικές του εγκαταστάσεις και οποιαδήποτε συμφωνία για τη διακοπή του εμπλουτισμού ουρανίου να έχει αόριστη διάρκεια.

Τι προτείνει το Ιράν

Οι Ιρανοί, εν τω μεταξύ, αναμενόταν να υποβάλουν πρόταση που θα ανέστειλε τον εμπλουτισμό ουρανίου για περίοδο τριών έως πέντε ετών — έως ότου ο Τραμπ αποχωρήσει από το αξίωμα — πριν ενταχθεί σε περιφερειακό κονσόρτσιουμ για εμπλουτισμό χαμηλού επιπέδου, μη κατάλληλου για την κατασκευή όπλων, σύμφωνα με έναν από τους ανθρώπους. Στο πλαίσιο της συμφωνίας, το Ιράν θα επέτρεπε σε διεθνείς επιθεωρητές να παρακολουθούν τη συμμόρφωσή του.

Δεν ήταν σαφές αν οι θέσεις των δύο πλευρών θα ήταν αρκετά κοντά ώστε να συνεχιστούν οι διπλωματικές συζητήσεις ή αν ο Τραμπ θα στρεφόταν προς την άλλη του επιλογή: να διατάξει νέες επιθέσεις κατά του Ιράν.

Κατά την έναρξη των συνομιλιών, Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ότι δεν ήταν ακόμη σαφές ποια ήταν η θέση του Ιράν σε μια σειρά θεμάτων, ενώ ορισμένοι αμφισβήτησαν αν ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, ο οποίος έχει τον τελικό λόγο, θα συμφωνούσε με τους όρους — ακόμη και αν οι διαπραγματευτές του φαινόταν πιο πρόθυμοι να διαπραγματευτούν.

Οι ιρανικές αρχές γνωρίζουν ότι οποιαδήποτε συμφωνία πρέπει να επιτρέπει στον Τραμπ να διεκδικήσει τη νίκη — και να μπορεί να καυχηθεί ότι η συμφωνία είναι ισχυρότερη από τη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα της εποχής Ομπάμα, την οποία ο ίδιος εγκατέλειψε.

Στο πλαίσιο αυτών των υπολογισμών, έχουν δημοσιοποιήσει οικονομικές συμφωνίες που θα επιτρέπουν στις ΗΠΑ πρόσβαση σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο, καθώς και δεσμεύσεις του Ιράν για την αγορά αμερικανικών προϊόντων.