Τα τελευταία χρόνια οι ειδικοί παρατηρούν μια εντυπωσιακή αύξηση στα ποσοστά μυωπίας παγκοσμίως. Η πιο εύκολη εξήγηση φαίνεται προφανής: τα smartphones, τα tablets και οι ατελείωτες ώρες μπροστά σε οθόνες. Όμως μια νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι η πραγματικότητα ίσως είναι πιο σύνθετη.
Τι είναι η μυωπία και γιατί παρουσιάζει αύξηση
Η μυωπία εμφανίζεται όταν ο βολβός του ματιού επιμηκύνεται ελαφρώς, καθιστώντας δύσκολη την εστίαση σε μακρινά αντικείμενα. Η αύξηση των κρουσμάτων είναι τέτοια που οι ειδικοί δημόσιας υγείας ανησυχούν, με τις προβλέψεις να δείχνουν ότι σχεδόν ο μισός παγκόσμιος πληθυσμός θα μπορούσε να επηρεαστεί μέχρι το 2050. Δεν πρόκειται για μια τεράστια κρίση, αλλά σίγουρα προκαλεί προβληματισμό — ειδικά αν μπορεί να προληφθεί.
Επιστήμονες από το Κολέγιο Οπτομετρίας SUNY αναφέρουν στο περιοδικό Cell Reports ότι η μυωπία μπορεί να οφείλεται σε έναν συνδυασμό παρατεταμένης εστίασης σε κοντινή απόσταση και χαμηλού φωτισμού σε εσωτερικούς χώρους.
Τι έδειξε μελέτη: Ο ρόλος της κόρης του ματιού και του φωτισμού
Σύμφωνα με την επικεφαλής συγγραφέα της μελέτης Urusha Maharjan και τον ερευνητή Jose-Manuel Alonso, το ζήτημα εντοπίζεται στο πώς συμπεριφέρεται η κόρη του ματιού υπό ορισμένες συνθήκες:
- Στο έντονο εξωτερικό φως: Η κόρη συστέλλεται για να περιορίσει το περιττό φως, ενώ παράλληλα παρέχει ισχυρό φωτισμό στον αμφιβληστροειδή. Αυτή η διέγερση φαίνεται να είναι ζωτικής σημασίας για την υγιή οπτική ανάπτυξη.
- Σε εσωτερικούς χώρους (χαμηλός φωτισμός): Όταν εστιάζουμε σε κοντινά αντικείμενα (κινητά, tablet, βιβλία), η κόρη συστέλλεται ξανά, αλλά αυτή τη φορά για να “καθαρίσει” την εικόνα και όχι λόγω φωτεινότητας.
Σε χαμηλό φωτισμό, αυτός ο συνδυασμός (κοντινή εστίαση + ημίφως) μειώνει σημαντικά το φως που φτάνει στον αμφιβληστροειδή. Οι ερευνητές υποθέτουν ότι, με την πάροδο του χρόνου, αυτή η μειωμένη διέγερση συμβάλλει στην ανώμαλη ανάπτυξη του ματιού και στην εξέλιξη της μυωπίας. Το φαινόμενο μάλιστα ίσως είναι ακόμη πιο έντονο σε άτομα που έχουν ήδη μυωπία.
Ποια είναι τα μέτρα πρόληψης για την προστασία των ματιών
Απαιτούνται περαιτέρω δοκιμές για να επιβεβαιωθεί πλήρως αυτή η θεωρία. Αν όμως επαληθευτεί, οι στρατηγικές πρόληψης θα επικεντρωθούν στην αλλαγή του περιβάλλοντος στο οποίο χρησιμοποιούμε τις οθόνες μας.
Ίσως κάτι τόσο απλό όσο ο εντονότερος φωτισμός εσωτερικού χώρου ή το να περνάμε περισσότερο χρόνο σε εξωτερικούς χώρους να είναι η λύση. Οτιδήποτε, αρκεί να σταματήσουμε να “στραβωνόμαστε” κοιτάζοντας κοντινά αντικείμενα σε σκοτεινά δωμάτια.