Αρχαιολόγοι στο Αζερμπαϊτζάν, έφεραν στον φως έναν εξαιρετικά καλά διατηρημένο τάφο πολεμιστή της Εποχής του Χαλκού, ο οποίος ανάγεται πριν από περίπου 3.800 χρόνια (Μέση Εποχή του Χαλκού), Πεδιάδα Τζεϊραντσόλ — σε μια τοποθεσία που ονομάζεται Γιοβσανλιντερέστην.
Ο Shamil Najafov, Αζέρος αρχαιολόγος και Διδάκτωρ Ιστορίας και Αναπληρωτής Καθηγητής στο Ινστιτούτο Αρχαιολογίας, Εθνογραφίας και Ανθρωπολογίας του Αζερμπαϊτζάν (ANAS), ήταν ο επικεφαλής της ανασκαφής που πραγματοποιήθηκε στο Γιοβσανλιντερέστην, στην Πεδιάδα Τζεϊραντσόλ, κοντά στα σύνορα με την Γεωργία, στη βορειοδυτική ζώνη της χώρας.
Η κατασκευή και η διάταξη του τύμβου
Ο ταφικός τύμβος – κουργκάν, έχει διάμετρο 28 μέτρα και ύψος 2 μέτρα, ενώ στο εσωτερικό του, βρίσκεται ένας ταφικός θόλος με τρεις θαλάμους. Ο πρώτος τομέας, περιείχε τον πολεμιστή και τα όπλα του.
Ο δεύτερος, τα κεραμικά αγγεία και, ο τρίτος, είχε μείνει άδειος – στοιχείο που μπορεί να υποδηλώνει τον συμβολικό χώρο όπου θα πήγαινε η ψυχή του νεκρού.
Ο πολεμιστής και τα κτερίσματα
Ο πολεμιστής ήταν ένας ψηλός άνδρας (περίπου 2 μέτρα σε ύψος), θαμμένος σε ημιλυγισμένη στάση, κρατώντας ένα σπάνιο χάλκινο δόρυ με τέσσερις ακίδες.
Η ενδυμασία και η συνοδεία του, απαρτιζόταν από χάλκινα στολίδια για τους αστραγάλους, εργαλεία από οψιδιανό, χάντρες από υαλόμαζα και περίτεχνα διακοσμημένα κεραμικά κανάτια με μοτίβα από άσπρες βούλες και εντυπώματα.
Ορισμένα αγγεία, περιείχαν οστά ζώων (κατσίκας, αγελάδας, αλόγου και αγριογούρουνου), στοιχείο που έχει ερμηνευτεί πως, ήταν εφόδια για την μετά θάνατο ζωή.
Η κάλυψη του μνημείου και ο συμβολισμός
Πάνω από τον ταφικό θάλαμο, οι αρχαιολόγοι ανακάλυψαν 14 μεγάλες πλάκες ασβεστόλιθου (περίπου ενός τόνου η καθεμία) και ένα λαξευμένο ειδώλιο σε μορφή ταύρου, στις κεφαλές των κουργκάν.
Η προσεκτική διάταξη, δεν υποδηλώνει μόνο την πρακτική ανάγκη της προστασίας τους, αλλά έχει ακόμα και συμβολική και τελετουργική σημασία.
Ανασκαφή και μελλοντική ανάλυση
Ο χώρος έχει καταγραφεί, τεκμηριωθεί, αποτυπωθεί σε σχέδια με σχολαστικότητα και εν μέρει, έχει αποκατασταθεί επί του πεδίου.
Οι μελλοντικές και εις βάθος επιστημονικές μελέτες – όπως η χρονολόγηση με άνθρακα – 14 και η μεταλλουργική ανάλυση, αναμένεται να συμβάλουν στην καλύτερη κατανόηση του χρονικού και πολιτιστικού πλαισίου.
Πολιτιστικά στοιχεία
Το άθικτο κουργκάν που ανακαλύφθηκε, εμπλουτίζει την κατανόησή μας για τις ταφικές παραδόσεις της Μέσης Εποχής του Χαλκού στον Καύκασο, τονίζοντας τις πεποιθήσεις των ανθρώπων σχετικά με την μετά θάνατο ζωή, τον πνευματικό συμβολισμό και το υψηλό κύρος των ατόμων αυτών.
Το ειδώλιο σε μορφή ταύρου και ο άδειος θάλαμος, προσφέρουν στοιχεία για το πώς νοηματοδοτούσαν οι αρχαίες κοινωνίες τον θάνατο και την τιμή.
