Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς προετοιμάζεται να αναλάβει την πιο σημαντική αποστολή της καριέρας του: να καθοδηγήσει τις προσπάθειες των ΗΠΑ για τον τερματισμό ενός πολέμου, για τη διεξαγωγή του οποίου ο ίδιος ήταν εξαρχής προβληματισμένος και τώρα κατηγορεί τον πρωθυπουργό του Ισραήλ ότι παρέσυρε τον Τραμπ σε έναν πόλεμο τον οποίον παρουσίασε ως «εύκολο», σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios.
Ο Βανς έχει ήδη πραγματοποιήσει πολλαπλές τηλεφωνικές κλήσεις με τον Ισραηλινό Πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου, συνάντησε συμμάχους στον Κόλπο σχετικά με τον πόλεμο και έχει εμπλακεί σε έμμεσες επικοινωνίες με τους Ιρανούς. Αναμένεται να είναι ο κορυφαίος διαπραγματευτής των ΗΠΑ στις ειρηνευτικές συνομιλίες.
Δεν ήθελε τον πόλεμο
Ο Βανς ήταν ιδιαίτερα σκεπτικός απέναντι στην αισιόδοξη προπολεμική εκτίμηση του Ισραήλ για την εξέλιξη του πολέμου και επί του παρόντος αναμένει ότι ο πόλεμος θα συνεχιστεί για μερικές ακόμη εβδομάδες, σύμφωνα με αμερικανικές και ισραηλινές πηγές, μεταδίδει το Axios.
Σύμβουλοι του Βανς θεωρούν ότι ορισμένοι στο Ισραήλ προσπαθούν να υπονομεύσουν τον Αμερικανός αντιπρόεδρο, πιθανώς επειδή θεωρούν ότι δεν είναι επαρκώς φιλοπόλεμος. Ισραηλινοί αξιωματούχοι το αρνούνται αυτό.
Ο Πρόεδρος Τραμπ επισημοποίησε τον ρόλο του Βανς σε μια συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου την Πέμπτη, ζητώντας από τον Αντιπρόεδρο να δώσει μια ενημέρωση για το Ιράν και σημειώνοντας ότι συνεργάζεται με τον Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ στις διαπραγματεύσεις.
Τον θέλουν οι Ιρανοί
Η ιεραρχική θέση του Βανς στην κυβέρνηση και η τεκμηριωμένη αντίθεσή του σε ατέρμονες συγκρούσεις στο εξωτερικό, λένε αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου, τον καθιστούν έναν πιο ελκυστικό συνομιλητή για τους Ιρανούς από ό,τι οι Γουίτκοφ και Κούσνερ, οι οποίοι επέβλεψαν τους δύο προηγούμενους γύρους αποτυχημένων συνομιλιών.
Εν μέρει για αυτούς τους λόγους, ο Γουίτκοφ πρότεινε τον Βανς ως επικεφαλής διαπραγματευτή. “Αν οι Ιρανοί δεν μπορούν να κλείσουν συμφωνία με τον Βανς, δεν θα έχουν συμφωνία. Είναι ό,τι καλύτερο πρόκειται να βρουν“, δήλωσε ανώτερος κυβερνητικός αξιωματούχος των ΗΠΑ.
Ένας αξιωματούχος του Λευκού Οίκου προσπάθησε να μετριάσει τις εικασίες, λέγοντας ότι οι Γουίτκοφ και Κούσνερ “συνεχίζουν τις επαφές τους και ο Αντιπρόεδρος είναι έτοιμος να παίξει τον ρόλο του εάν οι διαπραγματεύσεις ωριμάσουν — αλλά δεν είμαστε ακόμη εκεί. Οι Ιρανοί πρέπει να αποφασίσουν εάν και πώς θέλουν να προσέλθουν στο τραπέζι“.
Ιρανοί αξιωματούχοι ανέφεραν στους μεσολαβητές ότι περιμένουν ακόμη το “πράσινο φως” από την ανώτατη ηγεσία. Εάν συμβεί μια τέτοια σύνοδος κορυφής, ο Βανς θα μπορούσε να καθίσει απέναντι από τον πρόεδρο του κοινοβουλίου του Ιράν, Μαχαμάντ Γκαλιμπάφ.
Δεν τον θέλουν οι Ισραηλινοί
Η κυβέρνηση εξετάζει επίσης μια σοβαρή στρατιωτική κλιμάκωση εάν η διπλωματία αποτύχει. Κυβερνητικοί αξιωματούχοι υποψιάζονται ότι ξένοι πράκτορες διαδίδουν τη φήμη πως το Ιράν θέλει να διαπραγματευτεί με τον Βανς.
Ο σύμβουλος του Βανσ, Άντριου Σουραμπιάν, έγραψε στο X ότι μια σχετική αναφορά του CNN ήταν απόδειξη μιας “συντονισμένης επιχείρησης ξένης προπαγάνδας“. “Είναι μια ισραηλινή επιχείρηση κατά του Τζέι Ντι“, είπε ένας άλλος κυβερνητικός αξιωματούχος στο Axios, αναφερόμενος στο αφήγημα ότι οι Ιρανοί βλέπουν τον Vance ως διατεθειμένο να κλείσει μια συμφωνία και να αποχωρήσει. Δεν υπάρχουν στοιχεία για οποιαδήποτε τέτοια ισραηλινή επιχείρηση, σημειώνει πάντως το Axios
Αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου άρχισαν να υποψιάζονται ότι κάποιοι στην ισραηλινή κυβέρνηση προσπαθούσαν να σπιλώσουν τον Βανς, μετά από ένα δύσκολο τηλεφώνημα τη Δευτέρα μεταξύ του Νετανιάχου και του Bανς.
Στο τηλεφώνημα, ο Βανς ανέφερε ότι αρκετές από τις προβλέψεις του Νετανιάχου για τον πόλεμο είχαν αποδειχθεί υπερβολικά αισιόδοξες, ιδιαίτερα όσον αφορά τις προοπτικές μιας λαϊκής εξέγερσης για την ανατροπή του καθεστώτος, σύμφωνα με μια ισραηλινή και μια αμερικανική πηγή.
Ο καβγάς στο τηλεφώνημα
“Πριν από τον πόλεμο, ο Μπίμπι (Νετανιάχου) το παρουσίασε πραγματικά στον πρόεδρο ως κάτι εύκολο, ότι η αλλαγή καθεστώτος ήταν πολύ πιο πιθανή από ό,τι ήταν στην πραγματικότητα. Και ο Αντιπρόεδρος ήταν ξεκάθαρος σχετικά με κάποιες από αυτές τις δηλώσεις“, ανέφερε η αμερικανική πηγή.
Την επομένη της κλήσης, μια δεξιά ισραηλινή εφημερίδα που ανήκει στη μεγάλη δωρήτρια των Ρεπουμπλικανών, Miriam Adelson, ανέφερε ότι ο Βανς είχε βάλει τις φωνές στον Νετανιάχου για το ζήτημα της βίας των εποίκων κατά των Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη.
Πολλαπλές αμερικανικές και ισραηλινές πηγές δήλωσαν ότι η ιστορία ήταν λανθασμένη και οι σύμβουλοι του Βανς υποψιάστηκαν ότι η διαρροή έγινε από την ισραηλινή πλευρά. Ισραηλινός αξιωματούχος αρνήθηκε ότι ο Νετανιάχου “φύτεψε” την ιστορία και είπε ότι το γραφείο του την είχε διαψεύσει όταν την προσέγγισαν δημοσιογράφοι από διάφορα μέσα.
Η ισραηλινή πρεσβεία στην Ουάσιγκτον αρνήθηκε να σχολιάσει τις διπλωματικές συνομιλίες μεταξύ Νετανιάχου και Βανς.